Technologies for Developing Students’ Critical Thinking based on Individual Education Principles
Keywords:
Technologies, Critical Thinking, Individual Education PrinciplesAbstract
In today’s increasingly globalized world, special attention is being given to the development of students’ critical thinking skills, particularly through the principles of individualized education in higher education institutions. Research conducted by renowned scientific centers such as UNESCO, the Association of Pedagogical Communications and Technologies (USA), the Institute of Continuing Education and the Center for the Theory of Continuing Education (Russia), the European University Institute, and the Max Planck Institute underscores the urgent relevance of this issue.
International pedagogical experience has shown that graduates of higher education must be competitive in the labor market, adaptable to rapidly changing life and work environments, and capable of making informed decisions in complex professional contexts. Moreover, they are expected to respond to challenges with innovative solutions by tapping into their professional potential. Thus, improving the mechanisms for developing students’ critical thinking skills—through pedagogical conditions, didactic support, technological foundations, and effective assessment tools—has become a matter of scientific and practical urgency.
The Development Strategy on the Seven Priorities for the Republic of Uzbekistan (2022–2026) establishes “Enhancing human dignity and building a nationalistic state through the further development of a free civil society” as a national priority. To achieve these goals in higher education, it is necessary to create a pedagogical teaching technology that integrates the content, purpose, and objectives of education with the cognitive, intellectual, creative, and emotional-value components of competence formation. Within this context, developing students’ critical thinking—based on B. Bloom’s taxonomy (knowledge, comprehension, application, analysis, synthesis, evaluation)—is of paramount importance.
The scientific significance of this study lies in its proposed pedagogical technology, which fosters the development of critical thinking, introduces modern information and pedagogical technologies into the educational process, and improves methodologies for the effective use of software, mobile applications, and educational-scientific methods in teaching activities.
The practical value of the research is reflected in the creation of educational content aimed at developing critical thinking among university students. The development of modern methodological-didactic materials, educational software, and advanced teaching technologies—together with their application in the learning process—contributes to enhancing the quality and effectiveness of higher education.
It is hoped that this monograph will serve as a meaningful contribution to the advancement of higher education that is responsive, innovative, and future-oriented.
References
Ўзбeкиcтoн Pecпyбликacининг 2020 йил 23 ceнтябpдaги “Тaълим тўғpиcидa”ги ЎPҚ-637-coн Қoнyни. https://lex.uz/docs/5013007
Ўзбeкиcтoн Pecпyбликacи Пpeзидeнтининг 2017 йил 7 фeвpaлдaги “Ўзбeкиcтoн Pecпyбликacини янaдa pивoжлaнтиpиш бўйичa Ҳapaкaтлap Cтpaтeгияcи тўғpиcидa”ги ПФ-4947-coн Фapмoни. https://lex.uz/docs/3107036
Ўзбeкиcтoн Pecпyбликacи Пpeзидeнтининг 2017 йил 20 апрелдаги “Олий таълим тизимини янада ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида” ги ПҚ-2909 сонли қарори. https://lex.uz/uz/docs/3171590
Ўзбeкиcтoн Pecпyбликacи Пpeзидeнтининг 2017 йил 27 июлдаги “Олий маълумотли мутахассислар тайёрлаш сифатини оширишда иқтисодиёт соҳалари ва тармоқларининг иштирокини янада кенгайтириш чора-тадбирлари тўғрисида” ги ПҚ-3151 сонли Қарори. https://lex.uz/uz/docs/3286194
Ўзбeкиcтoн Pecпyбликacи Пpeзидeнтининг 2018 йил 5 июндaги “Oлий тaълим мyaccacaлapидa тaълим cифaтини oшиpиш вa yлapнинг мaмлaкaтдa aмaлгa oшиpилaётгaн кeнг қaмpoвли иcлoҳoтлapдa фaoл иштиpoкини тaъминлaш бўйичa қўшимчa чopa-тaдбиpлap тўғpиcидa”ги ПҚ-3775-coнли Қapopи. https://lex.uz/uz/docs/3765586
Ўзбeкиcтoн Pecпyбликacи Пpeзидeнтининг 2019 йил 11 июлдaги “Oлий вa ўpтa мaxcyc тaълим тизимигa бoшқapyвнинг янги тaмoйиллapини жopий этиш чopa-тaдбиpлapи тўғpиcидa”ги ПҚ-4391-coнли Қapopи https://lex.uz/docs/4415478
Ўзбeкиcтoн Pecпyбликacи Пpeзидeнтининг 2019 йил 8 октябрдаги “Ўзбекистон Республикаси олий таълим тизимини 2030 йилгача ривожлантириш концепциясини тасдиқлаш тўғрисида” ги ПФ-5847 сонли Фармони. https://lex.uz/uz/docs/4545884
Ўзбeкиcтoн Pecпyбликacи Пpeзидeнтининг 2020 йил 27 фeвpaлдaги “Пeдaгoгик тaълим coҳacини янaдa pивoжлaнтиpиш чopa-тaдбиpлapи” тўғpиcидaги ПҚ-4623-coнли Қapopи. https://lex.uz/docs/ 4749364
Ўзбeкиcтoн Pecпyбликacи Пpeзидeнтининг 2022 йил 28-январдаги “2022-2026 йилларга мўлжалланган янги Ўзбекистоннинг тараққиёт стратегияси тўғрисида”ги ПФ-60 –сонли Қарори. https://lex.uz/docs/5841063
Ўзбeкиcтoн Pecпyбликacи Вaзиpлap Мaxкaмacининг 2001 йил
aвгycтдaги “Oлий тaълимнинг дaвлaт тaълим cтaндapти. Acocий қoидaлapни тacдиқлaш тўғpиcидa”ги 343-coнли қapopи. https://lex.uz/docs/361387
Ўзбeкиcтoн Pecпyбликacи Вaзиpлap Мaҳкaмacининг 2015 йил
янвapдaги “Oлий тaълимнинг Дaвлaт тaълим cтaндapтлapини тacдиқлaш тўғpиcидa 2001 йил 16 aвгycтдaги 343-coн қapopигa ўзгapтиpиш вa қўшимчaлap киpитиш ҳaқидa”ги 3-coнли қapopи. https://lex.uz/docs/2538960
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2017 йил 4 октябрдаги «Хизматчиларнинг асосий лавозимлари ва ишчилар касблари классификаторини янада такомиллаштириш тўғрисида» ги 795-сонли қарори. https://lex.uz/docs/3372824?otherlang=1
Ўзбeкиcтoн Pecпyбликacи Вaзиpлap Мaҳкaмacининг 2020 йил 15 майдаги “Ўзбекистон республикасида касбий малакалар, билим ва кўникмаларни ривожлантириш миллий тизими фаолиятини ташкил этиш чоралари тўғрисида”ги 287 сонли Қарори. https://lex.uz/docs/4814154
Абдуллаева Ш.А., Ахатова Д.А., Ходжиева Ф.О. Танқидий фикрлашнинг педагогик асослари. Методик қўлланма. Навои. 2006. 27 б.
Акрамова Г.Р. Ўқувчиларда танқидий тафаккурни ривожлантириш асосида ижтимоий муносабатларга тайёрлаш тизимини такомиллаштириш // п.ф.д.(DSc) дисс.автореферати. Т.2023. 65 б.
Алексеев В.В. Школа модернизации: эволюция теоретических основ / В.В.Алексеев, И.В.Побережников // Уральский исторический вестник. Екатеринбург, 2000. - №5-6. - С. 8-32.
Алимова Н.Р. Нофилологик йўналиш талабаларига инглиз тили фанини ўқитишда таълимни индивидуаллаштириш тeхнологияларини такомиллаштириш // п.ф.ф.д.(PhD) дисс.автореферати. Самарқанд. 2023. 50 б.
Андреев А.А. Некоторые проблемы педагогики в современных информационно-образовательных средах. / А.А.Андреев // Инновации в образовании. 2004. - №6. - С. 98-113.
Андреев В.И. Педагогика: Учебный курс для творческого саморазвития / В.И. Андреев. - Казань: Центр инновационных технологий, 2000. - 608 с.
Анисимов О. С. Экспертиза: теория и практика / О. С. Анисимов. -Новокузнецк : ИУУ, 1998. 98 с.
Атанасян С.Л., Григорьев С.Г., Гриншкун В.В. Теоретические основы формирования информационной образовательной среды педагогического вуза // Информационная образовательная среда. Теория и практика. Бюллетень Центра информатики и информационных технологий в образовании ИСМО РАО. Вып. 2. - М.: ИСМО РАО, 2007. -С. 5-14.
Бабанский Ю. К. Избранные педагогические труды / Акад. пед. наук СССР. - М.: Педагогика, 1989. – 558.
Балтаева А.Т. Адабиёт дарсларида ўқувчиларни бадиий асар қаҳрамонларини танқидий баҳолашга ўргатиш технологияси // п.ф.ф.д. (PhD) дисс.автореферати.Т. 2020. 50 б.
Баракаев М. ва бошқалар. Мустақил таълимни ташкил этиш методикаси.Ўқув – услубий қўлланма. Т., “Истиқлол нури”. 2017.
Бердиева О.Б. Геометрия таълимида ўқувчиларнинг мустақил ишлаш кўникма ва малакаларини шакллантириш методикаси. (умумтаълим мактабларининг VII – IX синфлари мисолида) 13.00.02.- ўқитиш назарияси ва методикаси. П.ф.н.. илмий даражасини олиш учун ёзилган дисс. Т.: 2007.
Богоявленская Д.Б. Интеллектуальная активность как психологический аспект изучения творчества / Д.Б.Богоявленская // Исследование проблем психологии творчеств; под ред. Я.А. Пономарева. М.: Наука, 2003.-191 с.
Богоявленская Д.Б. Психология творческих способностей : учеб. пособие для студ. вузов / Д. Б. Богоявленская. М.: Академия, 2002. - 320 с.
Болотов В.А. Компетентностная модель: от идеи к образовательной программе / В.А. Болотов, В.В. Сериков // Педагогика. - 2003. - №10 -С. 8-14.
Бондаревская Е.В. 100 понятий личностно ориентированного-воспитания, Глоссарий.: учебное пособие Е.В .Бондаревская. - Ростов н/Д, 2000. - С. 21-22.
Брюшинкин В.Н. Критическое мышление и аргументация / В.Н.Брюшинкин // Критическое мышление, логика, аргументация; под ред. В.Н. Брюшинкина, В.И. Маркина. -Калининград, 2003. -215 с
Ватулин А.И. Философско-педагогический анализ формирования воспитательного идеала в российской педагогике XVIII начале XX веков: Автореф. дис.канд. пед. наук. - СПб., 2002. - 18с.
Вербицкий А.А. Активное обучение в высшей школе: контекстный подход. -М.: Высш. школа, 1991. -207 с.
Гайденко П.П. История новоевропейской философии в ее связи с наукой. М., 2000.
Гершунский Б.С. Философия образования. / Б.С.Гершунский. М., 1998. - 288 с.
Ғозиев Э. Тафаккур психологияси. Тошкент, Ўқитувчи 1990. 177 б.
Гоноблин Ф.Н. Внимание и его воспитание. / Ф.Н.Гоноблин. М., 2002. - 245 с.
Гриншкун В.В. Преподавание в сети Интернет.: учебное пособие / В.В.Гриншкун. М., 2003. - 576 с.
Давыдов В.В. Новый подход к пониманию структуры и содержания деятельности / В. В. Давыдов // Психологический журнал. 1998. -Т. 19, №6. - С. 20-27.
Давыдов Ю.С. Концепция поликультурного образования в высшей школе Российской федерации / Ю.С.Давыдов, Л.Л.Супрунова.-Пятигорск: ПГЛУ, 2003. 42 с.
Демидова Г.А. Организационно-педагогические условия формирования лидерского потенциала менеджера социально-трудовой сферы в рефлексивной среде дополнительного профессионального образования // Педагогические и психологические науки: актуальные вопросы: материалы Международной заочной научно-практической конференции. Ч. I. (31 октября 2012 г.). Новосибирск: Изд-во «Сибирская ассоциация консультантов», 2012. 200 с.
Додонов Б.И. О системе "личность" // Психология в трудах отечественных психологов. – СПб.: Питер, 2002. – С.110-119.
Дьюи Д. Психология и педагогика мышления / Д.Дьюи; пер. с англ. М.: Лабиринт, 1999. - 189 с.
Заир-Бек С.И. Развитие критического мышления на уроке / С.И.Заир-Бек, И.В.Муштавинская. М. : Просвещение, 2004. - С. 11-14.
Зеер Э.Ф. Психология профессионального образования. – 2-е изд. – М.: Изд-во Москов. психолого-социал. ин-та; Воронеж: Изд-во НПО "МОДЭК", 2003. – 480 с
Зотова Н.К. Проектирование образовательных систем: теория, модели и технологии обучения: моногр. / Н.К. Зотова. - Волгоград, 2004. - 93 с.
Ильин Е.П. Мотивация и мотивы. – СПб.: Питер. – 2002. – 512 с.
Ильченко О.А. Организационно-педагогические условия разработки и применения сетевых курсов в учебном процессе: (на примере подгот. специалистов с высш. образованием).: автореф. дис. . канд. пед. наук О.А. Ильченко. Центр креатив, педагогики Моск. гос. технол. акад. — М., 2002. 22 с.
Ильясов И.И. Критическое мышление: организация процесса обучения // Директор школы. 1995. № 2. С. 50–55.
Информационные технологии в деятельности учителя-предметника: Программа повышения квалификации педагогов. М.: Российская политическая энциклопедия (РОССПЭН), 2007. - 44 с.
Кечиев Л.H. Методы и средства построения образовательного портала технического вуза. / Л.Н.Кечиев, Г.П.Путилов, С.Р.Тумковский // Открытое образование. 2002. - №2. - С.34-42.
Киреева A.A. Организационно-педагогические условия формирования социально значимых мотивов подростков во временном детском объединении.: Автореф. дис. на соиск. учен. степ. канд. пед. наук / A.A. Киреева. Краснодар: Куб. гос. ун-т, 1999.- 22 с.
Кларин М.В. Развитие критического и творческого мышления / М.В.Кларин // Школьные технологии. 2004. - №2. - С. 3-7.
Клустер Д. Что такое критическое мышление? Критическое мышление и новые виды грамотности / Д.Клустер. М., 2005. — 345с.
Клюев Ф.Н., Кустов Л.М., Шутюк C.B. Проблема развития управленческих кадров профессионального образования в системе повышения квалификации: Монография. Челябинск: Акме-Проф, 1998.168 с.
Коджаспирова Г.М. Словарь по педагогике / Г.М.Коджаспирова, А.Ю.Коджаспиров М. : ИКЦ МарТ; Ростов н/Д: издательский центр МарТ, 2005. - 199 с.
Коржуев А.В. Как формировать критическое мышление? / А.Коржуев, В.Попков, Е.Рязанова // Высшее образование в России. 2001. -№5.-С. 55-83.
Коробов Е.Т. Воображение в структуре процесса познания / Е.Т.Коробов // Среднее специальное образование. 2000.- №6. -С.39-42.
Королёв М.Ю. Моделирование как метод научного познания : монография / М.Ю. Королёв. – М. : Карпов Е.В., 2010. – 116 с
Кочетов А.И. Как заниматься самовоспитанием / A.И.Кочетов. Минск,, Вышэйшая школа, 1986. - 202 с.
Краевский В.В. Основы обучения: дидактика и методика / В.В. Краевский, А.В. Хуторской. - М. : Академия, 2007. - 352 с.
Кривых С.В. Соотношение понятий «среда» и «пространство» в социокультурном и образовательном аспектах. Известия Алтайского государственного университета. 2010. С. 14-18.
Кручинина Р.С. Концептуальные основы приведения системы образования к запросам, потребностям рынка труда. Учебное пособие. – Калуга: КГУ им. К.Э. Циолковского, 2012. - 38 с.
Кузьмина Н.В. Профессионализм деятельности преподавателя / Н.В.Кузьмина. -М., 1989. 103 с.
Кустов Л.М. Организация экспериментальной педагогической деятельности в учреждениях начального профессионального образования: учеб. пособие / Л.М. Кустов. Челябинск, 1995. - 120 с.
Қаландарова М.К. Таълим жараёнида ўқувчиларни индивидуал ёндашув асосида интеллектуал ривожлантириш тизими // п.ф.ф.д. (PhD) дисс.автореферати. Чирчиқ. 2021. 47 б.
Қўйсинов О.А. Касб таълими йўналиши бакалавр ўқитувчиларини тайёрлашда мустақил таълимнинг илмий - методик асослари: Пед.фан.ном. дисс. - Тошкент: ТДПУ, 2008. - 160 б.
Магзумов П.Т. Педагогические основы трудового становления личности школьников: Автореф. … докт. пед. наук. – Т.: 1991. – С. 41.
Майоров А.Н. Теория и практика создания тестов для системы образования / А.Н.Майоров. М., 2002. - 125с.
Маклаков А.Г. Общая психология / А.Г.Маклаков. -СПб.: Питер, 2002. 310 с.
Мамаджанова Н.А. Бошланғич синф инглиз тили таълими жараёнида ўқувчиларда танқидий фикрлаш малакаларини шакллантириш методикаси // п.ф.ф.д. (PhD) дисс.автореферати. Наманган. 2022. 51 б.
Мамасаидова М.А. Бошланғич синф ўқувчиларида танқидий фикрлаш кўникмаларини шакллантириш мeтодикасини такомиллаштириш // п.ф.ф.д. (PhD) дисс.автореферати. Фарғона 2023. 56 б.
Маслоу А.Г. Мотивация и личность / А.Г.Маслоу : пер. с англ. Татлыбаевой A.M. СПб. : Евразия, 1999. - 372 с.
Матчанов С. Умумтаълим тизимида адабиётдан мустақил ишларни ташкил этиш: Автореф.дис..пед.фан.докт.-Т.: 1998.-б.
Минкиш Ф.Ф. Критическое мышление учащихся и педагогические способы его формирования / Ф.Ф.Минкиш. Казань, 2000.1. С. 66-68.
Митина Л.М. Психология труда и профессионального развития учителя. – М.: Издат. центр "Академия", 2004.– 320 с.
Муслимов Н.А. Касб таълими ўқитувчисини касбий шакллантиришнинг назарий-методик асослари: Пед.фан. док. ... дисс. Автореф. – Ташкент: ТДПУ, 2007. – Б. 47
Назаров С.А. Педагогическое моделирование личностно-развивающей информационно-образовательной среды вуза / С.А.Назаров // Научная мысль Кавказа. Спецвыпуск. - 2006. - №2. - С. 69-71.
Насимова З.И. Инновацион таълим шароитида олий таълим ташкилотлари талабаларининг танқидий фикрлашини ривожлантириш // п.ф.ф.д. (PhD) дисс.автореферати. Т. 2023. 42 б.
Немов Р.С. Психология. / Р.С.Немов. В 3 т. - Т. 1. - М. : ВЛАДОС, 2003. - С. 275.
Нишоналиев У. Н. Формирования личности учителя трудового обучения: проблемы и переспективы – Т.: Фан, 1990. - 85 с.
Нишонова З.Т. Олий мактаб психологияси. – Тошкент: ТДПУ, 2003. – Б. 136.
Ниязметова Р. Ўзбек тили ва адабиёти дарсларида мустақил иш бажариш услубияти. П.ф.н. диссер. Т.2004.
Новейший психологический словарь; под ред. B.Б.Шапаря. 2-е изд-е. - Ростов н/Д : Феникс, 2006. - 476 с.
Новиков А.М. Методология / А.М. Новиков, Д.А. Новиков. – М. : Синтег, 2007. – 668 с.
Ноэль-Цигульская, Т.Ф. О критическом мышлении / Т.Ф.Ноэль-Цигульская. М., 2000. - С.295.
Пeтросян Н.В. Инновацион пeдагогик тeхнологиялар орқали тил йўналишидаги олий ўқув юртлари талабаларининг танқидий фикрлашини ривожлантириш // п.ф.ф.д. (PhD) дисс.автореферати. Самарқанд. 2023. 59 б.
Педагогика: Большая современная энциклопедия; сост. Е.С. Рапацевич. -Мн. : Современное слово, 2005. 720 с.
Педагогический словарь.: учеб. пособие для студентов высших учебных заведений / В.И.Загвязинский, А.Ф.Закирова, Т.А.Стропова; под. ред. В.И.Загвязинского, А.Ф.Закировой. М. : Академия, 2008. - 352 с.
Первин Л. Психология личности: Теории и исследования.: пер. с англ. М.С. Жамкочьян / Л.Первин, О.Джон; под ред. В.С.Магуна. М. : Аспект Пресс, 2001. - 503 с.
Пидкасистый П.И. Самостоятельная деятельность учащихся / П.И.Пидкасистый. М. : Педагогика, 1972. - 94 с.
Пойзнер Б.Н. Экспертиза образовательной системы как стимул мегасистемного перехода к ней / Б.Н. Пойзнер, Э.А. Соснин // Экспертиза инновационных процессов в образовании. Подходы к проблеме экспертизы в образовании. Кн. 1; под ред. Г.Н. Прозуменщиковой, С.Г. Баронене. – Томск, 1999.
Попков В.А. Критический стиль мышления у субъектов высшего профессионального образования / В.А.Попков, А.В.Коржуев. -М.,2002. С. 57-77.
Попков В.А. Критическое мышление в контексте задач высшего профессионального образования / В.А.Попков. - М., 2001. С. 3-10.
Попов Е.Н. Проблемы формирования рынка образовательных услуг. // Молодёжь, образование, рынок: сб. научн. Трудов М., НИИВО, 1992., с.80.
Реформирование стандартизации по информационным технологиям Электронный ресурс. Режим доступа: wvvw.techno.edu.ru: 16001/db/msg/l 8628.html
Роберт И.В. Современные информационные технологии в образовании; перспективы использования / И.В.Роберт. М., 1994. - 205 с.
Романова Л.O. Формирование у студентов творческого отношения к усвоению профессиональных знаний.: дис. . канд. пед. наук / Л.О.Романова. М., 1993.- 183 с.
Ряболин Н. Познавательная активность учащихся на занятиях. /Н.Ряболин //Педагогика. 1996. - №3. - С.121-127.
Саидов А. Атторшунослик. Фаридуддин Аттор тафаккури хазиналари... – Т.: «SHARQ», 2013. – 384 б.
Сайидахметов Н.С. Педагогика амалиѐтида янги технологияларини қўллаш. – Тошкент: Янги авлоди, 2001. – 154 б.
Самостоятельная работа студента.: учеб. пособие. Рос. гос. пед. ун-т им. А.И. Герцена; сост. И.Г. Абелян и др. СПб. : Образование, 1994.-111 с.
Селевко Т.В. Современные образовательные технологии. / Т.В.Селевко. М., 1998. – 256 с.
Словарь-справочник современного российского профессионального образования/авторы-составители: Блинов В.И., Волошина И.А., Есенина Е.Ю., Лейбович А.Н., Новиков П.Н. – Выпуск 1. М.: ФИРО, 2010. с
Смирнова С.С. Танқидий фикрлашни ривожлантириш асосида бўлажак ўқитувчиларнинг коммуникатив компетенциясини такомиллаштириш // п.ф.ф.д. (PhD) дисс.автореферати. Т. 2022. 52 б.
Современное высшее образование: теория и практика: коллективная монография / отв. ред. А.Ю. Нагорнова. – Ульяновск: Зебра, 2020. – 602 с.
Сорина Г.В. Критическое мышление: история и современный статус / Г.В.Сорина // Вестник Московского университета. Серия 7. Философия. 2003. - №6. - С. 97-110.
Сорина Г.В. Образовательная программа курса «Критическое мышление». / Г.В.Сорина, И.Н.Грифцова. М., 2003. - С. 1-6.
Сохор A.M. Логическая структура учебного материала. / Вопросы дидактического анализа.: дис. . докт. пед. наук / А.М.Сохор. М., 1971.-440 с.
Стефанова Г.П. Теоретические основы и методика реализации принципа практической направленности подготовки учащихся при обучении физике: Автореф. дис. . д-ра пед. наук. М., 2002. -32 с.
Стил Дж. Л., Мередит К., Темпл Ч., Уолтер С. Основы критического мышления: междисциплинарная программа. Пособие 1. М.: Изд-во «ИОО», 1997.
Сулейманов P.P. Вычислительная техника в учебном процессе как одно из средств практической направленности обучения физике в средней школе: Автореф. дис.канд. пед. наук/ Челяб. гос. пед. ин-т. Челябинск, 1992. -18 с.
Султонова Ў.Н. Физикадан талабаларнинг мустақил ўқув фаолиятини ташкил этиш технологияси // Монография. -Тошкент: Сурхон-нашр, 2019. -154 б.
Сухобская, Г.С. Гуманистическая направленность обучения будущего педагога / Г.С.Сухобская // Проблемы непрерывного образования: педагогические кадры. 1996. - №8. - С. 5-18.
Тажибоева Г.М. Тарбия фанини ўқитиш жараёнида ўқувчиларда танқидий фикрлашни шакллантириш тeхнологияси (бошланғич синфлар мисолида) // п.ф.ф.д. (PhD) дисс.автореферати. Наманган. 2023. 52 б.
Талызина Н.Ф. Управление процессом усвоения знаний. / Н.Ф.Талызина. М., МГУ, 1975. - 44 с.
Теплов Б.М. Практическое мышление. / Б.М.Теплов // Хрестоматия по общей психологии: Психология мышления. -М., 1998. -147 с.
Толипова Ж. Талабаларнинг мустақил таълимини ташкил этиш // Халқ таълими.- Тошкент,2002.-№4.-Б.
Тураев С.Ж. Борланд Delphi7 дастурлаш тилида аниқ интегрални тақрибий ҳисоблаш ва хатоликларни таққослаш услублари. / С.Ж. Тураев, Л.Х. Хужаев, Б.А. Пардаев // Вестник НУУз. — Т.-2017й, 2/1-сон. — Б. 26-34 (на казахском яз.
Федоров А.В. Специфика медиаобразования студентов педагогических вузов. / А.В.Федоров // Педагогика. 2004. - №4. - С. 43-51.
Федотовская Е.И. Методика развития критического мышления как важного фактора формирования иноязычной коммуникативной компетенции в специализированных вузах.: автореф. дис. . канд. пед. наук / Е.И.Федотовская. М., 2005. - 24 с.
Халилов Н. Мустақил таълим шакллари// Халқ таълими. -Тошкент, 2002. - №5. -Б. 51-54.
Химматалиев Д.О. Касбий фаолиятга тайёргарликни диагностика қилишда педагогик ва техник билимлар интеграцияси (Техника олий таълим муассасалари “Касб таълими” йўналишлари мисолида). Дисс..пед.фан.док.- Тошкент., 2018. 230 б.
Ходжабаев А.Р. Научно-педагогические основы учебно-методического комплекса подготовки учителя труда: Дисс. ... докт. пед. наук. – Т.: 1992. – С. 406.
Ходос Е.А. Критическое мышление: метод, теория, практика.: учебно-метод. пособие / Е.А.Ходос, А.В.Бутенко. Красноярск, 2002. - С. 43-65.
Ҳаққулов И. Кубро Шайх Нажмиддин. Тасаввуфий ҳаёт. – Т.: «Мовароуннаҳр», 2004. – 263 б.
Ҳасонбоев Ж., Тўрақулов Х. ва бошқалар. Педагогика фанидан изоҳли луғат. – Т.: «Фан ва технологиялар», 2009. -355-б.
Ҳомидий Ҳ. Тасаввуф алломалари. – Т.: «Шарқ». 2009 – 144 б.
Чориев А. Педагогика тарихи методологияси. – Т.: Фан, 2010. – 176 б.
Шарипов Ш.С. Ўқувчилар ихтирочилик ижодкорлигини шакллантиришининг педагогик шароитлари. Дисс. пед. фан. номзоди. – Т. 2000. 69 б Б.65.
Шилова О.Н. Теоретические основы становления информационно педагогического тезауруса студентов в системе высшего педагогического образования. Автореферат диссертации на соискание ученой степени д.п.н., СПб., 2001.
Шиянов Е.Н. Педагогика: общая теория образования.: учебное пособие для студентов педагогических учебных заведений / Е.Н.Шиянов. Ставрополь: изд-во СКСИ, 2007 - 636 с.
Энциклопедический словарь-справочник «Профессиональное образование». ИПППО РАО, Казань, 2013.
Юлина Н.С. Философия, культура, образование. / Н.С.Юлина и др. //Вопр. философии. 1999. - №3. - С. 39-43.
Юнусова Ш. Ўқувчиларнинг мустақил ўқув фаолиятини шакллантириш // Халқ таълиим. – Тошкент , 1997. №5.
Янушевский. Педагогическое моделирование профессионального развития студентов филологов в вузе. Автореферат к.п.н., Ульяновск , 2007, 28 с.
Ярматов Р. Бўлажак ўқитувчи шахсини тарбиялаш ва ривожлантириш. – Т.: «Fan va texnologiya», 2009.
Gafurdjan Mukhamedov, G. X. Djumabaev, Dilfuza Makhmudova, Jabbor Usarov and Dustnazar Khimmataliev. Basis of the parameters of the spin extractor tool on the interned spinning machine. E3S Web of Conferences 402, 14033 (2023). TransSiberia 2023. https://doi.org/10.1051/e3sconf/202340214033
Johnson R.H. (1985). Some Observations about Teaching Critical Thinking. CTNews. Texte. / R.H.Johnson. Crirical Thinking Project. - 176 p.
Khimmataliev, D. O., Elmurzayeva, N. K., Sharakhmatova, A. K., Sotbarov, A. A., Khalmatova, D. A., & Jamoldinova, S. N. (2022). Development Of The Pedagogical (Educational) Cluster In The Regional Educational Space. Journal of Pharmaceutical Negative Results, 5629-5633.
Lipman M. (1988). Critical Thinking: What Can it Be? Texte. / M.Lipman. Educational Leadership. (46) N 1. - 162 p.
Oybek Khayitov, Gulasal Berdalieva , Shoira Abdullayeva , Gulrukhsor Sharipova. Improvement Of Pedagogical Mechanisms Of Application And Management Of The Principle Of Integrity In The System Of Training Of Physical Education And Sports Specialists. (2022). Journal of Pharmaceutical Negative Results, 5019-5022. https://doi.org/10.47750/pnr.2022.13.S07.620
Rohnert, Park, С A: Center for Critical Thinking and Moral Critique Texte. / Park Rohnert. Sonoma State University, 2003. - 305 p.
Vaughan L.L. (1986). Reading and Reasoning Beyond the Primary Grades Texte. / L.L.Vaughan, E T.H.stes. Boston: Allyn & Bacon (Ed. By Ch.Temple, K.Meredith and J.Steel, 1997). - 198 p.

